Coaching, w czym pomaga i kiedy warto skorzystać?

Wiele mitów narosło wokół coachingu. Nic dziwnego, przecież jest to całkiem młoda dziedzina, a obco brzmiąca nazwa, nie ułatwia zrozumienia. Większość mitów bierze się z niewiedzy oraz z mylenia zawodu coacha z innymi profesjami, chociażby psychoterapeuty czy mówcy motywacyjnego. Coachingowi szkodzą też sami coachowie nadmiernie pazerni na pieniądze lub o zbyt nadętym ego. Nie chcę jednak szukać winnych, tylko wyjaśniać

coaching lot balonem

Czym więc ten coaching naprawdę jest?

Najprościej rzecz ujmując coaching jest metodą udzielania wsparcia drugiemu człowiekowi w rozwiązywaniu jego problemów. Nie jedyną, lecz jedną z wielu. Nie dla każdego i nie w każdej sytuacji nadaje się do zastosowania. Mam nadzieję, że ten artykuł pomoże ci odkryć czy coaching jest czy nie jest rozwiązaniem dla twoich problemów.

Co wyróżnia coaching od innych metod wsparcia?

Fundamentami coachingu są indywidualizm oraz samodzielność. Indywidualizm, czyli dążenie do znalezienie rozwiązania dedykowanego konkretnemu człowiekowi. To co było skuteczne dla Antka czy Marysi, niekoniecznie pomoże Kasi. Samodzielność, czyli coach wspiera cię w znalezieniu rozwiązań, ale to ty podejmujesz decyzję w jaki sposób i kiedy będziesz działać. Bierzesz odpowiedzialność za rozwiązanie problemu. Za swoją sytuację nie obwiniasz innych ludzi, losu, przypadku czy też Boga. W efekcie znajdujesz nie tylko rozwiązanie bieżącego problemu, lecz także nabywasz umiejętność radzenia sobie z podobnymi przypadkami w przyszłości, bez konieczności sięgania po wsparcie.

Jaka jest rola coacha?

Przede wszystkim coach słucha uważnie. Słowa te wydają się truizmem, ale zastanów się przez chwilę, czy zdarzyło ci się kiedyś być naprawdę wysłuchaną? Czy pamiętasz taką rozmowę, w której ty mówiłaś, a druga osoba ci nie przerywała, nie dawała dobrych rad, nie pouczała, nie sugerowała i nie czekała na pierwszą okazję aby dorwać się do głosu? Już sama świadomość bycia wysłuchanym, pozwala jaśniej myśleć i przybliża do znalezienia rozwiązania.

Zadaje pytania otwarte. Pomiędzy pytaniem otwartym a zamkniętym jest ogromna różnica. Pytania otwarte zaczynają się od słów „co” i „jak”, a zamknięte od „czy”. Wyobraź sobie, że zamierzasz się więcej ruszać, potrzebujesz zintensyfikować wysiłek fizyczny, ale nie wiesz na co się zdecydować, aby kolejny raz nie odpuścić. Jedna osoba zapyta: „co najbardziej lubisz robić, jaki rodzaj aktywności się u ciebie sprawdza?”, druga powie „Czy próbowałaś już ćwiczyć z Chodakowską? Czy nie myślałaś, aby zapisać się na basen?” Pytania otwarte dają ci możliwość samodzielnego wyboru, zamknięte sugerują, co według rozmówcy powinnaś zrobić.

Oczywiście, coach zaproponuje ci też wykonanie wielu różnorakich ćwiczeń, które pozwolą ci odkryć na czym polega istota problemu, gdzie leżą główne trudności, jakie przekonania utrudniają zmianę oraz jakie masz opcje działania. Lecz nie ilość ćwiczeń, a tym bardziej poziom ich komplikacji, świadczy o jakości coachingu, tylko umiejętność słuchania i stawiania pytań.ICF

Jak przebiega praca z coachem?

Za każdym razem trochę inaczej, ale pewne punkty są stałe. Po pierwsze uczysz się, jak poprawnie wyznaczać cele. Jak to, przecież każdy to potrafi? Niestety, nie każdy, o czym świadczy los postanowień noworocznych. Źle sformułowany, zbyt ogólnikowy i niejasny cel uniemożliwia sukces. Jeżeli nie wiesz, gdzie chcesz dojść, to jak zdołasz tam dotrzeć? Metoda SMART, o której już pisałem, jest nadzwyczaj prosta i skuteczna. Tak prosta, że większość korzysta z niej po łebkach, co niweczy jej największe atuty. Najwięcej czasu zajmuje ustalenie mierzalności celu czyli znalezienie odpowiedzi na pytanie: „po czym poznasz, że osiągnęłaś cel?”

Po drugie zaczynasz dostrzegać swój problem z innej perspektywy. Osoby dorosłe lubią podążać utartymi ścieżkami, często nie widząc innych metod działania, niż te, które stosują od lat. Ale, jeżeli cały czas trzymasz się tej samej metody, to jak możesz spodziewać się odmiennych rezultatów? Osobie bezpośrednio zaangażowanej w problem niełatwo spojrzeć nań oczyma bezstronnego obserwatora, potrzebuje wsparcia.

Po trzecie odkrywasz mocne strony i uczysz się, jak je wykorzystywać. W naszej kulturze zarówno proces wychowania, jak i system edukacji nastawione są na wyszukiwanie słabych stron. Istnieje duży społeczny nacisk na niwelowanie braków, a nie rozwijanie tego, do czego masz naturalne predyspozycje. Świadomość mocnych stron sprzyja rozwojowi, jednak nie zawsze twoje talenty są widoczne i oczywiste. Na odkrywaniu mocnych stron i angażowaniu ich w rozwiązywanie problemów bazuje coaching.

Od coacha otrzymasz też informację zwrotną, a nie krytykę czy ocenę. Większość z nas żyje w świecie bez informacji zwrotnej, otoczenie zazwyczaj oferuje nam jedynie pochwałę lub krytykę. Brak rzetelnej informacji uniemożliwia wprowadzenie sensownej zmiany.

Każdą sesję wieńczy plan działania. Bez działania i eksperymentowania, proces planowania, ustalania celów i odkrywania talentów jest niewiele wart.droga

Czym nie zajmuje się coach?

Nie daje gotowych rozwiązań, recept. Nie pociesza i nie lituje się nad twoim nieszczęściem. Nie ocenia i nie wartościuje. Nie aspiruje do bycia twoim guru, czy przewodnikiem duchowym. Nie twierdzi, że możesz wszystko.

Na co musisz być przygotowana decydując się na coaching?

Przede wszystkim na poświęcenie czasu oraz na podjęcie działania. W świecie, gdzie królują pigułki na wszystko, dające natychmiastowe rezultaty, bez zbędnego wysiłku, takie zdanie brzmi niczym herezja. Coaching jest procesem zmiany, a zmiana wymaga pewnej ilości czasu, szczególnie trwała, a nie doraźna zmiana. Oczywiście, zdarzają się osoby, którym wystarczą dwie, góra trzy sesje, by samodzielnie wziąć sprawy w swoje ręce. Większość jednak potrzebuje dłuższej współpracy, trzy-cztero miesięcznej, niekiedy nawet półrocznej, gdyż przyczyna niepowodzeń, zazwyczaj leży dużo głębiej, niż ci się wydaje.

Sukces jest wynikiem działania. Na sesjach coachingowych szukasz przyczyn niepowodzeń oraz sposobów, by im zapobiegać w przyszłości. Pomiędzy sesjami sprawdzasz czy wymyślone rozwiązania mają zastosowanie w praktyce. Brak działania i ograniczenie aktywności jedynie do udziału w sesjach, jest jedną z najczęstszych przyczyn niepowodzenia coachingu.

Kiedy coaching, to strata czasu i pieniędzy

– Kiedy potrzebujesz konkretnego, fachowego doradztwa

– Kiedy jesteś w procesie psychoterapii – nie mieszaj dwóch procesów, skup się na jednym

– Kiedy potrzebna jest pomoc psychiatry lub psychoterapeuty

– Kiedy ktoś cię zmusza, wywiera naciski, a ty nie masz przekonania

– Kiedy jesteś przekonana, że klucz do rozwiązania twoich problemów, znajduje się w rękach innych osób, a ty nie masz na nic wpływu

– Kiedy nie masz ani czasu, ani chęci, by codziennie pracować nad sobą

– Kiedy jesteś przekonana, że nic nie musisz zmieniać w swoim sposobie działania

– Kiedy coaching traktujesz, jako wymówkę dla swoich niepowodzeń. Przychodzisz na sesje, by utwierdzić się w przekonaniu, że to nie zadziała

– Kiedy oczekujesz rezultatów „już” i „natychmiast”, nie masz czasu i cierpliwości, by czekać na rozwiązanie

– Kiedy nie wierzysz w tą całą gadaninę o psychice i rozwoju osobistym, akceptujesz tylko twarde umiejętności praktycznemeta

Podsumowanie

Starałem się stworzyć „wiedzownik” dla tych, którzy zastanawiają się, czy coaching może wnieść coś w ich życie. Przystępny, a jednocześnie wyczerpujący. Nie wiem, czy zbytnio się nie rozpisałem, więc tym, którzy bazują na konkretach, polecam krótkie podsumowanie.

Coaching jest metodą wsparcia w rozwiązaniu problemów. Jego specyfika polega na przekonaniu, że w niektórych sytuacjach słuchanie i zadawanie pytań jest znacznie skuteczniejsze, niż doradzanie i nakazywanie. Rozwiązanie problemu uzależnione jest od indywidualnych predyspozycji klienta, a nie od ogólnych działań „dla każdego”. W trakcie procesu coachingowego uczysz się formułować cele, patrzeć na problem z różnych perspektyw, odkrywasz swoje mocne strony, szukasz nowych rozwiązań. I działasz. W efekcie stajesz się bardziej samodzielnym i odpowiedzialnym za swoje życie człowiekiem.

Chciałbym rozwiać jeszcze jeden mit. Nie jest tak, że możesz wszystko. Każdy ma swoje ograniczenia, poza które nie jest w stanie w danym momencie wyjść i ani coaching, ani inne metody tego nie zmienią. Natomiast dzięki coachingowi odkrywasz, że możesz osiągnąć więcej, niż do tej pory przypuszczałaś i w sposób, który jest bardziej z tobą spójny.

Zapraszam do zapisywania się na newsletter. Otrzymasz informacje o nowych artykułach, szkoleniach oraz materiały dodatkowe przeznaczone wyłącznie dla subskrybentów.

 

Szef w roli coacha, czy to możliwe? Recenzja książki

szef coachemChociaż gospodarka folwarczno-pańszczyźniana odeszła do lamusa ponad sto lat temu, to styl zarządzania polegający na poganianiu batem pracowników, przetrwał do dzisiaj. Dyrektywne zarządzanie sprawdza się w pracach prostych, nudnych, żmudnych, jednak przynosi opłakane skutki, gdy oczekujemy od pracowników czegoś więcej, niż tylko ślepego posłuszeństwa. Na szczęście do świadomości polskiego menedżera powoli dociera fakt, że rozkazy nie idą w parze z samodzielnością i kreatywnością. Dlatego też firmy poszukują innych rozwiązań, bardziej ludzkich form zarządzania. Jedną z nich jest coaching.

Czytaj dalej

Macierz Eisenhowera – proste zarządzanie projektami w czasie

Niezwykle proste narzędzie do zarządzania zadaniami w czasie, zwane niekiedy Macierzą Priorytetów. Jak je przygotować? Najpierw należy spisać wszystkie zadania. Ważne oraz trywialne. Następnie bierzemy dużą, czystą kartkę i dzielimy ją na cztery ćwiartki.

W lewej górnej ćwiartce (pole A)

Wpisujemy zadania bardzo pilne i ważne. Trzeba je wykonać natychmiast, brak działania spowoduje opłakane skutki. Znajdą się w niej rzeczy nagłe, jak i zaniedbane. Przygotowanie pilnej prezentacji dla prezesa na jutro, jak i rozliczenie się z podatku w terminie. Tę ćwiartkę czyścimy na bieżąco.

W prawej górnej ćwiartce (pole B)

…znajdą się projekty ważne, ale nie pilne. Będą tutaj wszystkie zadania związane z rozwojem osobistym i zawodowym, jak i relacje rodzinne, czy kontakty przyjacielskie. Wszystko to, co trwale zmienia jakość twojego życia. Studia podyplomowe, nauka angielskiego, czas dla rodziny i dzieci, regularne ćwiczenia fizyczne, medytacja.

W ćwiartce dolnej lewej (pole C)

Znajdują się zadania pilne, lecz niezbyt ważne. Nie mają dla ciebie większego znaczenia, nie mają terminu wykonania, jednak trzeba je jakoś zagospodarować. Z czego się da zrezygnuj, to co możesz deleguj, resztę wykonaj w wolnym czasie, ale nigdy nie stawiaj tych zadań na pierwszym miejscu.

W dolnej prawej ćwiartce (pole D)

Znajdują się czynności niepilne i nieważne. Zazwyczaj pożeracze czasu – telewizja, facebook, niepotrzebne zakupy, plotki.

Na co uważać przy pracy z matrycą?

Przede wszystkim na umiejętne dopasowanie zadań do właściwych ćwiartek. Często zadania pilne, ale nieważne wstawiamy do ćwiartki A, nadając im rangę ważności.

Dla jakości życia najważniejsze są wszystkie zadania z ćwiartki B. Nie zaniedbuj ich. Nie odkładaj na później, nie mów, że nie masz czasu. Koniecznie każdego dnia wykonaj jakieś zadanie z ćwiartki B.

Staraj się, aby czynności z ćwiartek C i D nie stały się tymi, które zazwyczaj wykonujesz. Mówi się, że z ćwiartki D można zupełnie zrezygnować, ale raczej jest to nierealne. Pilnuj, aby zadania niepilne i nieważne pożerały jak najmniej twojego cennego czasu.

Film – 5 ćwiczeń, jak pracować z kartami rozwojowymi „Motywy”

Wiele osób pyta mnie, jak pracować z kartami „Motywy”. Chciałem im pomóc i przygotowałem ten film. Mój pierwszy film w życiu :-). Mam nadzieję, że będzie pomocny

Tylko jedna książka…. Coaching Jenny Rogers

Nie dla każdego jest jasne, co się tak naprawdę kryje pod słowem coaching. Jestem nawet przekonany, że dla większości, jest to słowo nie do końca zrozumiałe, na wiele sposobów interpretowane. Coaching ma problem sam ze sobą, z samookreśleniem, najczęściej definiuje się przez negację – nie jest terapią, nie jest doradztwem, mentoringiem czy nauczaniem… A czym w takim razie jest?

Coachingu najlepiej doświadczyć lub o nim poczytać. Niestety, nie jest łatwo znaleźć dobrą,   napisaną przystępnym językiem książkę, która przydałaby się zarówno specjaliście, jak i osobom amatorsko zainteresowanym coachingiem. Właściwie na rynku jest tylko jedna taka pozycja – Jenny Rogers „Coaching” (GWP).

Pierwszy raz przeczytałem ją w trakcie studiów, dzięki niej wiele zrozumiałem i dużo się nauczyłem. Po kilku latach praktyki nadal jest moją nieodłączną „biblią”, zaczytaną, jak żadna inna książka i co rusz odkrywam w niej nowe pokłady inspiracji. Jest też wzorcem, jak pisać specjalistyczne książki. Logiczny układ treści, życiowe przykłady, równowaga między teorią, a ćwiczeniami. Autorka proponuje proste lecz nie prostackie rozwiązania, ćwiczenia można łatwo wykonać i są niezwykle skuteczne. Kolejny raz się okazuje, że mądra prostota jest skuteczniejsza, niż wszelkie skomplikowane, pseudonaukowe komplikacje.

Planowanie celów cz. 3. Różnorodne metody wsparcia

Samo planowanie celu, jak i zdiagnozowanie przeszkód, nie wystarcza. Konieczne jest działanie. Pamiętaj, że każdy jest inny, każdego co innego motywuje, co innego wstrzymuje. Wybierz więc metody działania, które najlepiej do ciebie pasują i z którymi najlepiej się czujesz. I postaw ten pierwszy krok, który zainicjuje podróż. Jednak, gdy zaczniesz działać nie zawsze wszystko idzie zgodnie z planem. Przychodzą takie dni, że gubisz cel z oczu, zaczynasz wątpić w jego sens, zastanawiasz się, czy dasz radę. W takich sytuacjach będziesz potrzebować wsparcia. Możesz znaleźć je w sobie lub w innych ludziach. Wyszukałem dla ciebie różnorodne metody wsparcia (jest ich 12). Sprawdź, które najlepiej pasują do ciebie.

ladne_2012_032

Czytaj dalej

Karty coachingowe, jako karty do wróżenia…

Rozwój osobisty i coaching, nie muszą być śmiertelnie poważnym procesem, czasami zabawa przynosi duże lepsze efekty niż głębokie zamyślenie. A wróżby są zabawą i w dodatku bardzo kreatywną. Przełom roku od Andrzejek poprzez Sylwestra, po pierwsze tygodnie nowego roku, to czas planowania oraz właśnie wróżenia. Mam sygnały, że wyprodukowane przeze mnie karty coachingowe „Motywy” sprawdzają się do wróżenia w noc andrzejkową. Może też chcecie ułożyć dla siebie wróżbę na przyszły rok wykorzystując karty coachingowe?  Zobaczcie, jak może wyglądać taka zabawa.

 

karty coachingowe

Czytaj dalej

Wywiad z coachem – istota coachingu

P1200162Paweł Bocian opublikował na swojej stronie internetowej wywiad ze mną. Cieszę się, że mogliśmy porozmawiać, że miałem okazję zaprezentować to, co dla mnie w coachingu jest najważniejsze. Zapraszam do lektury.

1)     Jak zaczęła się Twoja przygoda z coachingiem?

– Najpierw było zainteresowanie rozwojem osobistym. Czytałem książki, szukałem blogów rozwojowych, wspierałem w rozwoju znajomych. Interesowałem się psychoterapią, NLP, coachingiem. Decyzję o podjęciu studiów podyplomowych z life coachingu podjąłem dość spontanicznie i była to jedna z lepszych moich decyzji w życiu. Czytaj dalej